VƯỜN ƯƠM CÂY GIỐNG TIẾN ĐẠT 280 Nguyễn Lương Bằng - TP.Buôn Ma Thuột - Đăk Lăk
Điện thoại: 0944 333 855 - 0967 333 855
Giấy phép kinh doanh: 40A8026362

Bệnh tiêu chết nhanh – Biểu hiện và biện pháp phòng trừ

Bệnh chết nhanh trên cây tiêu
0
Tóm tắt nội dung

Bài viết xin chia sẻ đến bà con một số thông tin về “Bệnh tiêu chết nhanh “: biểu hiện, dấu hiệu nhận biết và một số biện pháp phòng trừ, xử lý bệnh tiêu chết nhanh.

Bệnh chết nhanh trên cây tiêu
Bệnh chết nhanh trên cây tiêu

Bệnh chết nhanh ở cây tiêu là gì?

Tên gọi của bệnh được đặt tên dựa vào dấu hiệu cây tiêu chết hàng loạt trong thời gian ngắn, cây tiêu đang tươi tốt bỗng “héo rũ” như thiếu nước, lá vẫn màu xanh nhưng héo dần, bứt khá dai, sau đó mới trở nên úa vàng, khô trước khi rụng, dây tiêu sau đó cũng khô héo, kiểm tra kĩ phần gốc tiêu thì thấy bộ rễ bị thối đen, có mùi hôi nhẹ nhất là phần cổ rễ. Các dấu hiệu kể trên xuất hiện rất nhanh chỉ trong vòng 7-10 ngày. Vài tuần sau đó cây tiêu chết hoàn toàn.

Một khi tiêu đã mắc bệnh tỉ lệ cứu chữa gần như không thể, vì phần rễ, thân trước đó 2-3 tháng đã bị nấm tấn công. Việc điều trị rất tốn kém nhưng hiệu quả mang lại không nhiều.

Tên tiếng Anh của bệnh là: Quick wilt, Phytophthora foot rot.

Triệu chứng của bệnh tiêu chết nhanh

Như đã trình bày ở phần trên, biểu hiện và triệu chứng của bệnh tiêu chết nhanh bao gồm: Cây bất ngờ bị héo rũ giống như thiếu nước, lá vẫn màu xanh không vàng như bệnh tiêu chết chậm, chỉ có điều nhanh chóng khô rũ cùng dây tiêu, cây chết nhanh khi lá chưa kịp rụng. Dây tiêu và các đốt tiêu thâm đen, có mùi hôi. cây tiêu chết hẳn sau khoảng 1-2 tuần. Thời gian tiêu chết là đặc điểm để phân biệt với bệnh vàng lá chết chậm trên cây tiêu.

Bệnh tiêu chết nhanh do nguyên nhân nào?

Nguyên nhân do sự tấn công đồng loạt của 5-7 chủng nấm, chủ yếu là chủng nấm Phytophthora (vì vậy tên gọi tiếng Anh của bệnh chết nhanh là Phytophthora foot rot). Tất cả các bộ phận trên cây tiêu, từ lá, đốt, chùm quả, rễ ngầm trong đất, thông qua các vết thương hở do quá trình canh tác hoặc các vết đốt do rệt sáp, nốt sần do các loại tuyến trùng trên rễ đều là mục tiêu để các loại nấm này tấn công. Nấm bệnh cũng có thể thẩm thấu, xâm nhập và gây hại thông qua các tế bào vỏ rễ của cây mặc dù cây không hề bị tổn thương hay có vết thương hở (Tiêu biểu là ở các vùng rễ tiếp giáp với mặt đất)

Quá trình tấn công phá hủy bộ rễ của nấm và vi khuẩn kết thúc trong vòng 5-7 ngày, vì thê việc dẫn nước và chất dinh dưỡng lên thân tiêu bị ngừng hẳn do đó làm tiêu chết đột ngột. Khó có thể phục hồi được.

Bệnh thường xuất hiện sau một đợt hạn kéo dài rồi gặp mưa lớn hoặc trong mùa mưa. Dòng nước mưa hoặc các dụng cụ lao động như kéo cắt cành, cuốc, xẻng.. là tác nhân chính làm bệnh chết nhanh lây lan sang các cây tiêu khác.

Biện pháp phòng trừ bệnh tiêu chết nhanh

Cũng giống như bệnh tiêu chết chậm, nguyên nhân cũng là do nấm gây ra, nên phòng bệnh vẫn hợn là trị bệnh. Các biện pháp phòng bệnh gồm:

  • Các vườn cà phê, vườn tiêu vừa bị tuyến trùng phải nhổ bỏ. Không được trồng tiêu liền,nếu muốn trồng lại thì phải tiến hành cày xới, thu gom rễ, phơi đất, sau đó trồng cây màu ít nhất 2-3 vụ. Để diệt sạch mầm tuyến trùng còn sót lại.
  • Khi cắt hom và ươm bầu cần xử lý hom tiêu ngay bằng các loại thuốc trị nấm.
  • Phải chuẩn bị hố trồng tiêu trước 10-15 ngày trước khi trồng tiêu, đất trong hố phải được xử lý bằng các loại thuốc trị nấm.
  • Trồng đại trà các giống tiêu có khả năng sinh trưởng khỏe mạnh và kháng bệnh tốt như: Giống tiêu Vĩnh Linh, Giống tiêu trâu, Giống tiêu Srilanka
  • Đối với cây trụ sống làm trụ tiêu cần rong tỉa mạnh đầu mùa mưa Tạo môi trường thông thoáng cho vườn tiêu.
  • Khi trồng tiêu tốt nhất nên thực hiện các biên pháp thoát nước( đào rãnh, không làm bồn) để tránh hiện tượng đọng nước ở gốc tiêu tạo điều kiện sinh sôi các loại nấm.
  • Về mùa khô nếu có tủ gốc cũng không nên tủ vào sát gốc mà cách gốc 20-30cm, không tưới nhiều nước, làm tràn bệnh dễ lây lan nhanh hơn.
  • Cần tạo sự thông thoáng nơi gốc tiêu bằng cách cắt bỏ các cành ngang ở phần tán tiêu cách mặt đất 20-30cm.
  • Hạn chế bón phân hóa học, nếu có bón cần pha loãng để tưới, nên chia nhỏ bón nhiều lần, tránh làm xót rễ, nấm sẽ dễ tấn công.
  • Nếu bón phân chuồng cho tiêu phải là loại đã hoai mục.
  • Rãnh bón phân, ép xanh phải xử lý nấm và phơi rãnh khoảng 10-15 ngày trước khi lấp phân xanh.
  • Hạn chế tối đa làm tổn thương bộ rễ. Các thao tác như đào rãnh, xăm đất, cày xới, làm cỏ nên cách gốc tiêu 30cm. Cỏ mọc sát gốc tiêu nên nhổ bằng tay.
  • Hàng năm nên dùng các loại thuốc diệt nấm, diệt tuyến trùng có chứa hoạt chất Metalaxyl, Mancozeb, Streptomycin, Kasugamycin… tưới hoặc phun vào gốc tiêu. (Tuyến trùng: đợt 1 vào đầu mùa mưa, đợt 2 vào cuối mùa mưa. Nấm: đợt 1 vào đầu mùa mưa cách đợt phun tuyến trùng 15-20 ngày, đợt 2 cách đợt 1 30-40 ngày). Liều lượng và cách sử dụng nên tham khảo trên bao bì và khuyến cáo của nhà sản xuất.

Biện pháp chữa trị bệnh tiêu chết nhanh

Muốn chữa trị bệnh việc xử lý bằng hóa chất là ưu tiên hàng đầu. Khi đã phát bệnh sử dụng biện pháp sinh học không có hiệu quả.

Khi phát hiện cây chớm bị nhiễm bệnh. Ta có thể điều trị và phòng ngừa sự lây lan một cách tối đa. Việc đào rãnh khoanh vùng là công việc cấp thiết để ngăn chặn ổ bệnh, khống chế dịch bệnh lây lan qua những cây khác, mặt khác các cây đã bị chết cũng là ổ bệnh nên chúng ta cũng phải dùng thuốc để tiêu diệt và xử lý đất rồi mới trồng lại.

Khi nấm bệnh mới xâm nhập, các bó mạch của cây dần bị tắc nghẽn nên muốn cứu cây phải làm thông được mạch dẫn, nên kết hợp đồng thời thuốc trị nấm mang tính chất tiếp xúc và lưu dẫn tiêu diệt các loại nấm tấn công các tế bào của vỏ rễ, rễ tơ, với thuốc diệt vi khuẩn có hại thì mới có hiệu quả cao.

Các loại thuốc được sử dụng trị bệnh tiêu chết nhanh

Các loại thuốc này pha theo nồng độ:

  • 500gr thuốc LANDCRUISER 800WP
  • 200gr thuốc FORTUNER 350WP
  • 500ml thuốc VALYGOLD 5SL

Pha chung vào một phuy 200 lít và sử dụng phương pháp sục gốc mỗi gốc khoảng 5-7 lít dung dịch thuốc tùy theo vóc dáng của cây.

Bên trên tán lá có thể dùng 400gr Aliette + 200gr Fortuner 350WP pha chung 200 lít nước phun lên cây. Lưu ý ta nên phun sau 2 ngày để hỗ trợ lưu dẫn các thuốc bên dưới lên các tế bào của cây. Phun 2-3 lần cách nhau là 7 ngày.

Làm lại lần 2 cách lần 1 là 7 ngày, Làm lại lần 3 cách lần 2 là 10 ngày.trường hợp bệnh nặng có thế làm lần 4 nếu cần thiết. Thời gian cách ly là 15 ngày sau lần 3.

Sau khi vườn cây ổn định và không còn hiện tượng chết thì cách ly 20 ngày sau lần cuối sử dụng thuốc ta tiến hành cho cấy lại vi sinh vật bằng TKS-PSEUDOMONAS hoặc Tks –Trichoderma để duy trì sự ổn định cho vườn cây. Sử dụng các thuốc trên cho cây 2 – 3 lần liên tục cách nhau từ 10 – 15 ngày.

Bài viết có tham khảo tài liệu “Kỹ thuật trồng, chăm sóc, và chế biến hồ tiêu” và sử dụng một số thông tin từ website dungduyen.com. Xin cảm ơn bà con đã theo dõi

Bài liên quan
Bình luận